Trung cấp Hướng dẫn du lịch tại Hải Phòng là chương trình đào tạo nghề trình độ trung cấp theo Luật Giáo dục nghề nghiệp số 74/2014/QH13, học 1 đến 2 năm, xét tuyển hồ sơ từ THCS trở lên. Bằng này đủ điều kiện xin thẻ hướng dẫn viên du lịch nội địa theo Điều 59 Luật Du lịch số 09/2017/QH14. Hải Phòng hiện gồm cả địa bàn Hải Dương cũ sau sắp xếp ngày 01/7/2025, nên tuyến làm việc trải từ đảo Cát Bà tới cụm di tích Côn Sơn Kiếp Bạc.
Thông tin nhanh
| Trình độ | Trung cấp, bậc 4 Khung trình độ quốc gia |
| Thời gian học | 1 đến 2 năm, tùy đầu vào THCS hay THPT |
| Đầu vào | Tốt nghiệp THCS trở lên, xét tuyển hồ sơ |
| Địa bàn phục vụ | Hải Phòng hiện hành, gồm Hải Dương cũ |
| Bằng dùng để | Xin thẻ hướng dẫn viên du lịch nội địa, phạm vi toàn quốc |
| Đặc thù thị trường | Gần như toàn bộ khách quốc tế của thành phố dồn về Cát Bà |
| Cơ quan quản lý đào tạo | Bộ Giáo dục và Đào tạo, từ 01/3/2025 |
| Thời hạn thẻ | 05 năm |
| Học phí | Gọi 083.906.1718 để nhận bảng học phí kỳ gần nhất |
Một thành phố, hai thị trường nghề tách biệt
Năm 2025, Hải Phòng đón khoảng 14,5 triệu lượt khách, trong đó 1,4 triệu lượt khách quốc tế, tổng thu từ du lịch hơn 15.200 tỷ đồng. Riêng khu vực Cát Bà đón hơn 4,5 triệu lượt, tăng 23% và đạt 113,4% kế hoạch, trong đó hơn 1,3 triệu lượt là khách quốc tế. Đặt hai con số cạnh nhau thấy ngay điều đáng chú ý: gần như toàn bộ khách nước ngoài tới Hải Phòng đều đi Cát Bà. Phần còn lại của thành phố, gồm cả địa bàn Hải Dương cũ, gần như thuần khách nội địa.
Điều đó có nghĩa gì với người học nghề?
Thẻ hướng dẫn viên du lịch nội địa mà bằng trung cấp đưa tới đủ dùng cho phần lớn thị trường Hải Phòng, nhưng lại bị chặn ở đúng nơi trả công cao nhất là tuyến đảo với khách nước ngoài. Người xác định làm ở Cát Bà nên tính đường liên thông lên cao đẳng từ sớm. Người làm tuyến nội thành, tuyến Đồ Sơn hay cụm di tích Hải Dương cũ thì thẻ nội địa là đủ.
Kế hoạch 2026 và nhu cầu nhân lực
Thành phố đặt mục tiêu đón khoảng 16,3 triệu lượt khách trong năm 2026 với tổng thu du lịch khoảng 19.600 tỷ đồng. Mức tăng này kéo theo nhu cầu tuyển người dẫn đoàn, nhất là ở tuyến đảo và tuyến di tích. Với người đang cân nhắc học nghề, thời điểm học xong rơi vào giai đoạn thị trường mở rộng.
Tôi ở Hải Dương cũ thì đăng ký thế nào?
Đăng ký như người Hải Phòng hiện hành. Từ 01/7/2025, Hải Dương hợp nhất vào Hải Phòng theo Nghị quyết 202/2025/QH15, cả nước chuyển sang chính quyền hai cấp là tỉnh và xã, phường. Khu di tích quốc gia đặc biệt Côn Sơn Kiếp Bạc và làng gốm Chu Đậu nay thuộc thành phố Hải Phòng. Hồ sơ nhập học và hồ sơ xin thẻ ghi theo phường, xã hiện hành trên căn cước công dân, giấy tờ cũ không phải làm lại.
Ba tuyến việc và loại thẻ tương ứng
Tuyến đảo Cát Bà
Quần đảo Cát Bà nằm trong di sản thiên nhiên thế giới Vịnh Hạ Long và Quần đảo Cát Bà. Đây là nơi tập trung khách nước ngoài, tàu tham quan vịnh, tour chèo thuyền và đi rừng. Dẫn khách Việt ở đây cần thẻ nội địa; dẫn khách nước ngoài cần thẻ quốc tế, tức bằng cao đẳng trở lên chuyên ngành hướng dẫn du lịch cộng chứng minh ngoại ngữ. Nghề ở tuyến này chịu ảnh hưởng thời tiết: biển động thì tour hủy.
Tuyến nội thành và Đồ Sơn
Khách chủ yếu là người Việt đi ngắn ngày, gồm đoàn cơ quan và khách gia đình. Thẻ nội địa đủ dùng cho toàn bộ nhóm này. Điểm đến gồm dải trung tâm thành phố, Đồ Sơn, các công trình kiến trúc thời Pháp, và ẩm thực địa phương vốn là thứ khách hỏi nhiều nhất.
Cụm di tích ở địa bàn Hải Dương cũ
Côn Sơn Kiếp Bạc là di tích quốc gia đặc biệt, đón khách quanh năm và rất đông vào mùa lễ hội mùa xuân và mùa thu. Đây là nơi dùng thuyết minh viên tại điểm. Thẻ hướng dẫn viên du lịch tại điểm cấp cho người đạt kỳ kiểm tra nghiệp vụ do cơ quan chuyên môn về du lịch cấp tỉnh tổ chức, và khi hành nghề cần văn bản phân công của đơn vị quản lý khu, điểm du lịch.
Điều kiện, thủ tục và chế tài
Điều kiện cấp thẻ hướng dẫn viên du lịch nội địa
Điều 59 Luật Du lịch 2017 quy định: có quốc tịch Việt Nam và thường trú tại Việt Nam; có năng lực hành vi dân sự đầy đủ; không mắc bệnh truyền nhiễm, không sử dụng chất ma túy; tốt nghiệp trung cấp trở lên chuyên ngành hướng dẫn du lịch. Người tốt nghiệp trung cấp trở lên ngành khác phải bổ sung chứng chỉ nghiệp vụ hướng dẫn du lịch nội địa.
Phạm vi hành nghề của từng loại thẻ
Theo Điều 58 Luật Du lịch số 09/2017/QH14: hướng dẫn viên nội địa hướng dẫn khách du lịch nội địa là công dân Việt Nam trên phạm vi toàn quốc; hướng dẫn viên quốc tế hướng dẫn cả khách nội địa, khách quốc tế đến Việt Nam và đưa khách ra nước ngoài; hướng dẫn viên tại điểm chỉ hướng dẫn trong phạm vi một khu du lịch hoặc điểm du lịch. Thẻ quốc tế và thẻ nội địa có thời hạn 05 năm.
Nộp hồ sơ ở đâu, bao lâu có thẻ?
Nộp tại cơ quan chuyên môn về du lịch cấp tỉnh, được cấp thẻ trong 15 ngày kể từ ngày nhận hồ sơ hợp lệ, từ chối phải trả lời bằng văn bản nêu rõ lý do. Luật không buộc nộp tại nơi thường trú, và hồ sơ trực tuyến qua cổng dịch vụ công được chấp nhận.
Có thẻ rồi còn thiếu điều kiện nào?
Điều 65 Luật Du lịch 2017 đòi thêm hợp đồng lao động với doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ lữ hành hoặc doanh nghiệp cung cấp dịch vụ hướng dẫn du lịch, hoặc tư cách hội viên tổ chức xã hội nghề nghiệp về hướng dẫn du lịch; kèm hợp đồng hướng dẫn với doanh nghiệp lữ hành hoặc văn bản phân công hướng dẫn theo chương trình du lịch. Người nhận khách lẻ ở bến tàu mà không gắn với đơn vị nào là chưa đủ điều kiện luật định.
Hành nghề không có thẻ bị phạt bao nhiêu?
Điều 9 Nghị định 45/2019/NĐ-CP phạt tiền từ 15.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng với hành vi hành nghề hướng dẫn du lịch mà không có thẻ hoặc dùng thẻ giả; từ 10.000.000 đồng đến 15.000.000 đồng với hành vi thuê, cho thuê, mượn, cho mượn thẻ; cảnh cáo hoặc phạt từ 200.000 đồng đến 500.000 đồng nếu không đeo thẻ khi đang hành nghề. Mức nêu trên áp dụng với cá nhân.
Từ 01/3/2025, ai quản lý đào tạo trình độ trung cấp?
Bộ Giáo dục và Đào tạo, theo Nghị định 37/2025/NĐ-CP ngày 26/02/2025 và Quyết định 596/QĐ-BGDĐT ngày 03/3/2025 lập Cục Giáo dục nghề nghiệp và Giáo dục thường xuyên; cấp tỉnh, thành phố là Sở Giáo dục và Đào tạo. Cơ quan quản lý ngành du lịch ở trung ương là Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam, tên gọi Tổng cục Du lịch đã được thay tại Thông tư 04/2024/TT-BVHTTDL ngày 26/6/2024.
Cách kiểm tra bằng trung cấp trước khi nộp học phí
Phôi bằng theo mẫu tại Thông tư 10/2017/TT-BLĐTBXH, có số hiệu và số vào sổ cấp bằng tra cứu được tại trường cấp bằng. Hỏi rõ trường nào cấp bằng, trường đó có được phép đào tạo trình độ trung cấp ngành hướng dẫn du lịch không, và tên ngành trên bằng có khớp danh mục chuyên ngành hướng dẫn du lịch mà cơ quan cấp thẻ chấp nhận hay không.
Chương trình học gồm những gì?
Khối kiến thức chuyên ngành và nghiệp vụ theo Thông tư 06/2017/TT-BVHTTDL ngày 15/12/2017, sửa đổi bởi Thông tư 13/2019/TT-BVHTTDL và Thông tư 04/2024/TT-BVHTTDL.
Tổng quan du lịch và tuyến điểm
Vùng du lịch, tuyến chính, mùa vụ, hệ thống khu và điểm du lịch quốc gia. Học viên tại Hải Phòng đi sâu vào quần đảo Cát Bà, vịnh Lan Hạ, Đồ Sơn, cụm Côn Sơn Kiếp Bạc ở địa bàn Hải Dương cũ, cùng tuyến nối sang Quảng Ninh và về Hà Nội.
Nghiệp vụ hướng dẫn trên tuyến đường thủy
Soạn bài thuyết minh, dẫn dắt theo hành trình, phân bổ thời gian dừng, làm thủ tục cho đoàn. Tuyến đảo có phần riêng khá nặng: điểm danh khách lên xuống tàu và phà, phổ biến quy định an toàn đường thủy, xử lý khách say sóng, và phương án khi chuyến bị hủy vì biển động.
Tâm lý khách du lịch và giao tiếp
Nội dung bắt buộc theo Thông tư 06/2017/TT-BVHTTDL. Hải Phòng có hai nhóm khách rất khác nhau đi cùng thời điểm: khách nước ngoài đi tuyến đảo dài ngày và đoàn cơ quan trong nước đi ngắn ngày. Học viên tập nhận diện và điều chỉnh nhịp dẫn cho từng nhóm.
Y tế du lịch và an toàn đường thủy
Sơ cứu cơ bản, xử trí say sóng, say nắng, ngộ độc thực phẩm. Phần đặc thù gồm quy tắc mặc áo phao, đếm đủ người sau mỗi chặng chuyển tàu, nhận biết dấu hiệu thời tiết xấu trên biển, và quy trình phối hợp khi phải đưa khách quay lại bờ sớm.
Ngoại ngữ giao tiếp du lịch
Thẻ nội địa không đòi ngoại ngữ, nhưng với hơn 1,3 triệu lượt khách quốc tế mỗi năm dồn về Cát Bà, ngoại ngữ là thứ quyết định bạn có bước được vào mảng trả công cao hay không. Chương trình dạy tiếng Anh giao tiếp làm nền cho bước liên thông lên cao đẳng và đăng ký thẻ quốc tế.
Thực tập tuyến và thi tốt nghiệp
Đi thực tế cùng người có nghề, nhận dần một chặng để tự dẫn. Thi tốt nghiệp gồm lý thuyết nghề và thuyết minh trước hội đồng. Người vừa làm vừa học xếp thực tập vào mùa thấp điểm của tuyến đảo, thường từ tháng 10 tới trước Tết.
Thời gian học, hình thức và học phí
Đào tạo 1 đến 2 năm tùy đầu vào, người tốt nghiệp THPT học ngắn hơn vì được miễn phần văn hóa. Tuyển sinh xét hồ sơ theo Thông tư 05/2017/TT-BLĐTBXH, tổ chức đào tạo theo Thông tư 09/2017/TT-BLĐTBXH. Người đang làm ở khách sạn, tàu du lịch hoặc khu di tích chọn hình thức vừa làm vừa học. Học phí đóng theo kỳ và thay đổi theo đợt tuyển sinh, gọi 083.906.1718 để nhận bảng học phí và lịch khai giảng gần nhất.
Hồ sơ và cách đăng ký
- Phiếu đăng ký xét tuyển theo mẫu
- Bản sao bằng tốt nghiệp THCS hoặc THPT, hoặc giấy chứng nhận tốt nghiệp tạm thời
- Bản sao học bạ
- Bản sao căn cước công dân
- Bốn ảnh 3×4 chụp trong vòng sáu tháng
- Giấy tờ ưu tiên nếu có
Gửi bản chụp qua Zalo để xét trước, nộp bản giấy khi nhập học. Nếu giấy tờ cũ còn ghi Hải Dương, bạn vẫn nộp bình thường và khai bổ sung phường, xã hiện hành.
Học xong làm gì tại Hải Phòng?
Hướng dẫn viên tuyến đảo cho khách Việt
Cửa vào phổ biến với người mới. Dẫn đoàn khách trong nước đi Cát Bà, vịnh Lan Hạ, kết hợp nghỉ biển. Dùng thẻ nội địa, cạnh tranh nhẹ hơn mảng khách quốc tế, và là nơi tích lũy giờ đứng đoàn trước khi tính bước tiếp.
Thuyết minh viên tại Côn Sơn Kiếp Bạc
Làm cố định trong khu di tích, giờ giấc đều và trải quanh năm thay vì dồn vào hè như tuyến biển. Cần thẻ hướng dẫn viên du lịch tại điểm, cấp sau khi đạt kỳ kiểm tra nghiệp vụ do cơ quan chuyên môn về du lịch cấp tỉnh tổ chức, cộng văn bản phân công của đơn vị quản lý.
Điều hành tour và dịch vụ trên tàu
Đặt dịch vụ, xếp tàu, xếp phòng, tính giá tour, xử lý phát sinh khi đoàn đang đi. Hải Phòng có hệ thống tàu tham quan và tàu nghỉ đêm trên vịnh, nhóm này tuyển người biết cả nghiệp vụ hướng dẫn lẫn chăm khách, công việc ổn định hơn dẫn tour theo chuyến.
Liên thông lên cao đẳng để lấy thẻ quốc tế
Với người xác định làm ở Cát Bà, đây là bước quyết định. Hơn 1,3 triệu lượt khách quốc tế mỗi năm nằm ngoài tầm của thẻ nội địa. Sau khi có bằng trung cấp và thời gian đứng đoàn, bạn xét liên thông lên cao đẳng cùng ngành và bổ sung chứng minh ngoại ngữ.
Câu hỏi thường gặp
Tôi ở Hải Dương cũ thì đăng ký ở đâu?
Đăng ký như người Hải Phòng hiện hành, không có thủ tục riêng. Hải Dương đã hợp nhất vào Hải Phòng từ 01/7/2025 theo Nghị quyết 202/2025/QH15. Hồ sơ ghi địa chỉ theo phường, xã trên căn cước công dân.
Có thẻ nội địa thì dẫn khách nước ngoài ở Cát Bà được không?
Không. Thẻ nội địa chỉ hướng dẫn khách du lịch nội địa là công dân Việt Nam. Dẫn khách quốc tế cần thẻ hướng dẫn viên du lịch quốc tế, điều kiện là bằng cao đẳng trở lên chuyên ngành hướng dẫn du lịch cộng chứng minh ngoại ngữ.
Làm ở Côn Sơn Kiếp Bạc thì cần thẻ nào?
Thẻ hướng dẫn viên du lịch tại điểm, cấp cho người đạt kỳ kiểm tra nghiệp vụ do cơ quan chuyên môn về du lịch cấp tỉnh tổ chức. Khi hành nghề còn cần văn bản phân công của đơn vị quản lý khu di tích.
Học hết lớp 9 có học trung cấp hướng dẫn du lịch được không?
Được. Hệ trung cấp nhận người tốt nghiệp THCS, xét tuyển hồ sơ chứ không thi đầu vào. Thời gian học dài hơn người đã tốt nghiệp THPT vì phải học thêm phần văn hóa, thường là 2 năm thay vì 1 năm.
Nghề dẫn tuyến đảo có bấp bênh vì thời tiết không?
Có. Biển động thì tour hủy và hướng dẫn viên mất chuyến. Người làm lâu ở Hải Phòng thường kết hợp tuyến đảo mùa hè với tuyến di tích quanh năm ở địa bàn Hải Dương cũ để giữ thu nhập đều hơn.
Đang làm trên tàu tham quan vịnh, học được không?
Được. Chọn hình thức vừa làm vừa học, xếp phần thực tập vào mùa thấp điểm từ tháng 10 tới trước Tết. Gọi tổng đài trước để đối chiếu lịch khai giảng với lịch chạy tàu.
Thẻ hướng dẫn viên có thời hạn bao lâu?
05 năm với cả thẻ quốc tế và thẻ nội địa, theo Điều 58 Luật Du lịch số 09/2017/QH14. Hết hạn thì làm thủ tục cấp đổi tại cơ quan chuyên môn về du lịch cấp tỉnh, không phải học lại chương trình.
Hành nghề chưa có thẻ bị phạt bao nhiêu?
Từ 15.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng theo Điều 9 Nghị định 45/2019/NĐ-CP, mức áp dụng với cá nhân. Thuê hoặc mượn thẻ của người khác bị phạt từ 10.000.000 đồng đến 15.000.000 đồng.
Đăng ký tư vấn
Gọi 083.906.1718 để nhận lịch khai giảng, bảng học phí và hướng dẫn hồ sơ hệ trung cấp hướng dẫn du lịch tại Hải Phòng. Nếu bạn nhắm tuyến đảo với khách nước ngoài, nói rõ ngay từ đầu để được xếp lộ trình trung cấp rồi liên thông cao đẳng.
Về tác giả: Bài viết được biên soạn với sự tham gia chuyên môn của giảng viên ngành Hướng dẫn du lịch. Thông tin pháp lý dẫn theo văn bản gốc, người đọc nên đối chiếu bản hợp nhất mới nhất trước khi áp dụng. Số liệu du lịch Hải Phòng và Cát Bà trích từ báo cáo công bố cuối năm 2025.
Nguồn tham khảo: Luật Du lịch số 09/2017/QH14 (Điều 58, 59, 60, 65); Nghị định 168/2017/NĐ-CP; Thông tư 06/2017/TT-BVHTTDL; Thông tư 13/2019/TT-BVHTTDL; Thông tư 04/2024/TT-BVHTTDL; Nghị định 45/2019/NĐ-CP (Điều 9); Luật Giáo dục nghề nghiệp 74/2014/QH13; Thông tư 05/2017/TT-BLĐTBXH; Thông tư 09/2017/TT-BLĐTBXH; Thông tư 10/2017/TT-BLĐTBXH; Quyết định 1982/QĐ-TTg ngày 18/10/2016; Nghị định 37/2025/NĐ-CP; Quyết định 596/QĐ-BGDĐT; Nghị quyết 202/2025/QH15. Số liệu du lịch Hải Phòng và khu vực Cát Bà năm 2025, kế hoạch 2026, theo báo cáo ngành du lịch thành phố. Cập nhật 08/2026.
Bài liên quan: Trung cấp Hướng dẫn du lịch tại Hải Dương · Trung cấp Hướng dẫn du lịch tại Quảng Ninh · Trung cấp Hướng dẫn du lịch tại Hưng Yên · Trung cấp Hướng dẫn du lịch tại Hà Nội · Chứng chỉ nghiệp vụ hướng dẫn du lịch tại Hải Phòng · Các ngành trung cấp đang tuyển sinh
