Nghề kính thuốc tại Bắc Ninh có hai nửa nằm cạnh nhau trong cùng một cửa hàng. Nửa thứ nhất là tay nghề: đọc đơn, đo thông số lắp, mài tròng, kiểm thành phẩm, bảo hành. Nửa thứ hai là hành vi đo và kiểm tra tật khúc xạ, thứ chỉ người có giấy phép hành nghề mới được làm. Bài này vẽ lại đường phân chia, kèm mức phạt hiện hành cho từng cách bước qua nó, và phần riêng về thị trường kính mắt ở Bắc Ninh.
Thông tin nhanh
| Địa bàn | Bắc Ninh, gồm Bắc Giang cũ, từ 01/7/2025 |
| Tấm giấy | Chứng chỉ hoàn thành khóa đào tạo, do cơ sở đào tạo cấp |
| Giấy phép hành nghề | Không, với các vị trí tư vấn, cắt lắp, kiểm hàng và bảo hành |
| Được làm | Đọc đơn kính, đo thông số lắp, chọn gọng, mài và lắp tròng, kiểm tra thành phẩm, bảo hành |
| Bị chặn | Đo và kiểm tra tật khúc xạ, kết luận về tình trạng mắt của khách |
| Điều kiện cơ sở | Phòng đo mắt tối thiểu 10 mét vuông và có thiết bị đo kiểm, theo Điều 57 Nghị định 96/2023/NĐ-CP |
| Đứng tên chuyên môn | Bác sỹ chuyên khoa mắt hoặc kỹ thuật y phạm vi khúc xạ nhãn khoa |
| Văn bản | Nghị định 96/2023/NĐ-CP và Nghị định 90/2026/NĐ-CP, hiệu lực 15/5/2026 |
| Đường lên | Bằng cao đẳng hoặc cử nhân kỹ thuật khúc xạ nhãn khoa, cộng 06 tháng thực hành |
| Liên hệ | Gọi 083.906.1718 để nhận lịch khai giảng kỳ gần nhất |
Người đứng quầy kính làm những việc gì
Nếu bỏ qua phần đo khúc xạ, thứ mà cửa hàng chỉ được làm khi có giấy phép hoạt động, thì công việc còn lại chia thành mấy nhóm rõ rệt.
Đọc đơn kính và hiểu từng dòng trong đó
Đơn kính do người khám mắt kê ra ghi độ cầu, độ loạn, trục loạn, có khi thêm số cộng cho phần nhìn gần. Người nhận đơn phải hiểu từng ký hiệu thì mới chọn đúng loại tròng và mới phát hiện được đơn có chỗ bất thường để hỏi lại khách. Đây là việc đọc và thực hiện theo chỉ định của người có chuyên môn, không phải việc tự kết luận về mắt.
Mài, lắp và kiểm tra thành phẩm
Định tâm tròng, cài chương trình cho máy mài, mài theo hình dáng gọng, lắp vào và siết vừa tay. Xong thì kiểm lại bằng máy đo công suất tròng để chắc chắn cặp kính ra đúng đơn. Bước kiểm cuối cùng này hay bị bỏ khi cửa hàng đông khách, và nó chính là chỗ phân biệt thợ làm cẩn thận với thợ làm cho xong.
Việc sau khi khách đã trả tiền
Chỉnh gọng ôm đúng khuôn mặt, đệm mũi đúng chỗ, dặn khách vài ngày đầu có thể hơi lạ mắt, hướng dẫn lau tròng đúng cách. Rồi những lần khách quay lại vì gọng lệch sau khi ngồi phải. Người mới vào nghề hay coi nhẹ phần này, trong khi chủ tiệm lại nhìn vào đó để quyết định giữ ai lại lâu dài.
Khi nào một tiệm kính trở thành cơ sở khám bệnh, chữa bệnh
Có một câu hỏi tách toàn bộ ngành kính mắt làm hai nửa, và câu hỏi đó không dính gì tới chuyện cửa hàng lớn hay nhỏ.
Tên gọi trong luật đã nói hết
Trong danh sách 16 hình thức tổ chức của cơ sở khám bệnh, chữa bệnh tại Điều 39 Nghị định 96/2023/NĐ-CP, khoản 15 dành riêng cho cơ sở kính thuốc có thực hiện việc đo, kiểm tra tật khúc xạ. Chữ có thực hiện việc đo là chữ quyết định. Không đo thì không thuộc danh sách này, có đo thì thuộc, và đã thuộc thì phải có giấy phép hoạt động.
Đo miễn phí vẫn là đo
Nhiều cửa hàng nghĩ rằng đo không thu tiền thì không tính. Văn bản không đặt ra điều kiện về việc thu tiền: hành vi đo, kiểm tra tật khúc xạ là căn cứ để xác định hình thức tổ chức, còn việc miễn phí hay không thuộc chuyện thương mại. Khẩu hiệu đo mắt miễn phí dán ngoài cửa kính vì vậy là một lời tự khai về hoạt động của cửa hàng.
Bảng dưới đây chỉ có một dòng đầu là nguyên nhân, các dòng còn lại đều là hệ quả.
| Hạng mục | Cửa hàng không đo mắt | Cơ sở kính thuốc có đo mắt |
|---|---|---|
| Có đo, kiểm tra tật khúc xạ | Không | Có |
| Hình thức tổ chức theo Điều 39 Nghị định 96/2023/NĐ-CP | Không thuộc danh sách | Khoản 15, cơ sở kính thuốc có đo, kiểm tra tật khúc xạ |
| Giấy phép hoạt động khám bệnh, chữa bệnh | Không phải xin | Bắt buộc |
| Người chịu trách nhiệm chuyên môn kỹ thuật | Không đặt ra | Bác sỹ chuyên khoa mắt hoặc kỹ thuật y phạm vi khúc xạ nhãn khoa |
| Người trực tiếp đo | Không có hoạt động này | Phải có giấy phép hành nghề |
| Vị trí dành cho người học chứng chỉ kỹ thuật viên kính thuốc | Tư vấn, cắt lắp, kiểm hàng, bảo hành | Vẫn là các vị trí đó, trừ phần đo |
Bước qua lằn ranh thì mất bao nhiêu
Từ 15/5/2026, Nghị định 90/2026/NĐ-CP ngày 30/3/2026 thay thế Nghị định 117/2020/NĐ-CP trong việc xử phạt vi phạm hành chính lĩnh vực y tế. Đây là văn bản mà phần lớn trang tuyển sinh ngành kính mắt chưa cập nhật, nên các con số họ dẫn đã là số cũ.
Mức phạt nặng nhất rơi vào đúng hành vi phổ biến nhất
Hành vi hay gặp nhất ở ngành kính mắt, đặt máy đo và đo cho khách khi cửa hàng chưa được cấp giấy phép hoạt động, rơi vào điểm a khoản 6 Điều 39 Nghị định 90/2026/NĐ-CP với mức phạt 40 tới 50 triệu đồng, cộng đình chỉ hoạt động 12 tới 24 tháng. Đây là một trong các nhóm hành vi bị xử nặng nhất trong cả điều luật.
Cùng một hành vi, hai mức tiền khác nhau
Mọi con số trong phần này là mức dành cho cá nhân. Theo khoản 5 Điều 4 Nghị định 90/2026/NĐ-CP, tổ chức vi phạm cùng hành vi chịu mức gấp đôi. Khoản 4 cùng điều đặt trần cho lĩnh vực khám bệnh, chữa bệnh ở 100 triệu đồng với cá nhân và 200 triệu đồng với tổ chức. Chi tiết này giải thích vì sao các quyết định xử phạt đăng trên báo hay có con số lớn hơn mức ghi trong nghị định.
Rủi ro rơi xuống người làm công
Điều 38 Nghị định 90/2026/NĐ-CP xử lý phần người hành nghề. Khoản 7 điểm a phạt 30 tới 40 triệu đồng với người khám bệnh, chữa bệnh khi chưa được cấp giấy phép hành nghề, điểm c phạt cùng mức với việc làm vượt quá phạm vi hành nghề được cho phép. Người học nghề kính thuốc cần biết điều này trước khi nhận lời ngồi vào chỗ đo cho khách.
Tóm lại bằng bảng, tất cả đều lấy từ Nghị định 90/2026/NĐ-CP.
| Hành vi | Căn cứ trong Nghị định 90/2026/NĐ-CP | Mức với cá nhân | Mức với tổ chức |
|---|---|---|---|
| Cung cấp dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh khi không có giấy phép hoạt động | Điểm a khoản 6 Điều 39 | 40 tới 50 triệu đồng | 80 tới 100 triệu đồng |
| Cung cấp dịch vụ vượt quá phạm vi hoạt động chuyên môn cho phép | Điểm b khoản 6 Điều 39 | 40 tới 50 triệu đồng | 80 tới 100 triệu đồng |
| Khám bệnh, chữa bệnh khi chưa được cấp giấy phép hành nghề | Điểm a khoản 7 Điều 38 | 30 tới 40 triệu đồng | Điều luật này chỉ đặt ra với cá nhân |
| Cho thuê, cho mượn giấy phép hoạt động khám bệnh, chữa bệnh | Khoản 5 Điều 39 | 30 tới 40 triệu đồng | 60 tới 80 triệu đồng |
| Thay người chịu trách nhiệm chuyên môn mà không gửi lại danh sách đăng ký hành nghề | Điểm a khoản 2 Điều 39 | 3 tới 5 triệu đồng | 6 tới 10 triệu đồng |
| Hoạt động không có biển hiệu hoặc biển hiệu thiếu thông tin cơ bản | Điểm a khoản 1 Điều 39 | 1 tới 3 triệu đồng | 2 tới 6 triệu đồng |
Chuyện đứng tên và chuyện đăng ký hành nghề
Trong ba điều kiện của Điều 57, hai điều kiện đầu mua được bằng tiền. Điều kiện thứ ba thì không, và đó là lý do nhiều cửa hàng chọn cách làm tắt.
Chỉ hai chức danh được đứng tên
Khoản 3 Điều 57 Nghị định 96/2023/NĐ-CP nêu đúng hai lựa chọn: bác sỹ chuyên khoa mắt, hoặc kỹ thuật y với phạm vi hành nghề khúc xạ nhãn khoa. Không có cửa nào cho người chỉ có chứng chỉ một khóa đào tạo ngắn hạn, dù khóa đó tên là gì. Đây là quy định về chức danh chuyên môn, không phải quy định về kinh nghiệm hay thâm niên.
Một phạm vi hành nghề không có cửa trung cấp
Điều 8 Nghị định 96/2023/NĐ-CP liệt kê văn bằng cho từng phạm vi hành nghề của chức danh kỹ thuật y. Với xét nghiệm y học, hình ảnh y học, phục hình răng và phục hồi chức năng, danh sách có cả bằng trung cấp. Riêng điểm g, phạm vi khúc xạ nhãn khoa, chỉ có cao đẳng và cử nhân. Nguồn đào tạo lại rất mỏng, ở miền Bắc gần như chỉ có một trường đại học, nên người đủ điều kiện đứng tên luôn thiếu.
Mượn tên là chuyện có giá
Cách làm tắt phổ biến là nhờ một người đủ tư cách cho mượn giấy tờ để đứng tên, còn công việc thực tế do người khác làm. Điểm d và điểm đ khoản 7 Điều 38 Nghị định 90/2026/NĐ-CP phạt 30 tới 40 triệu đồng với cả người đi mượn lẫn người cho mượn giấy phép hành nghề, kèm tước quyền sử dụng giấy phép từ 22 tới 24 tháng. Với cơ sở, khoản 5 Điều 39 phạt 30 tới 40 triệu đồng cho hành vi thuê hoặc cho thuê giấy phép hoạt động, kèm tước giấy phép 12 tới 24 tháng và buộc nộp lại số lợi bất hợp pháp.
Nghề kính thuốc tại Bắc Ninh: khách là ai, cửa hàng cần gì
Sau khi nhập Bắc Giang cũ, đây là địa bàn công nghiệp điện tử lớn nhất miền Bắc. Phần đông khách của tiệm kính là công nhân làm việc với chi tiết nhỏ dưới ánh sáng nhân tạo nhiều giờ liền, cộng ca đêm. Nhóm này hay tới cửa hàng với lời than mỏi mắt và nhức đầu, và đó chính là chỗ người bán dễ vượt quá phần việc của mình nhất nếu không nắm ranh giới.
Câu than mỏi mắt của công nhân và cái bẫy đi kèm
Công nhân điện tử làm việc với chi tiết nhỏ nhiều giờ liền hay ghé cửa hàng với lời than mỏi mắt, nhức đầu, nhìn xa mờ dần. Người bán dễ bị cuốn vào việc phỏng đoán nguyên nhân, rồi bấm máy đo và kết luận. Đó chính là lúc bước qua lằn ranh. Cách xử lý đúng là mô tả lại phần việc mình được làm, và chỉ đường tới cơ sở có chức năng khám mắt cho khách.
Vì sao địa bàn này đáng nói riêng
Vùng có mật độ khu công nghiệp cao nhất cả nước, nơi tệp khách chính là công nhân lắp ráp linh kiện nhỏ, nhóm dùng mắt nhìn gần liên tục suốt ca. Đó là chi tiết nên cân nhắc khi chọn nơi học và nơi xin việc.
Khóa kỹ thuật viên kính thuốc dạy những gì
Một khóa nghề tử tế phải nói rõ giới hạn của chính nó, nên phần dưới gồm cả hai vế.
Những gì cần có trong chương trình
Một khóa đáng học phải phủ đủ: cách đọc đơn kính, các loại tròng và lớp phủ, cách đo khoảng cách đồng tử và chiều cao tâm tròng, cách chọn gọng theo khuôn mặt và theo độ, quy trình định tâm và mài, cách lắp và cân chỉnh, cách kiểm tra thành phẩm, và cách xử lý khiếu nại. Tiêu chí chọn nơi học đơn giản nhất là hỏi số giờ được đứng máy thật.
Ranh giới của tấm giấy
Chứng chỉ kết thúc khóa học chứng minh bạn đã học và đạt yêu cầu của chương trình đó. Nó đủ để xin việc ở vị trí tư vấn, cắt lắp, kiểm hàng và bảo hành. Nó không cho phép đo và kiểm tra tật khúc xạ, vì việc đó thuộc phạm vi hành nghề của chức danh chuyên môn và cần giấy phép hành nghề do cơ quan nhà nước cấp. Nơi nào quảng cáo học xong được đo mắt cho khách là đang nói sai luật hiện hành.
Muốn tự tay đo khúc xạ thì đi đường nào
Ba chặng phải đi qua
Chặng một là văn bằng: cao đẳng hoặc cử nhân kỹ thuật khúc xạ nhãn khoa, theo điểm g khoản 5 Điều 8 Nghị định 96/2023/NĐ-CP. Chặng hai là thực hành theo quy định với chức danh kỹ thuật y. Chặng ba là hồ sơ đề nghị cấp giấy phép hành nghề gửi cơ quan có thẩm quyền. Ba chặng này tính bằng năm chứ không tính bằng tháng.
Một chi tiết có lợi cho người đang làm trong cửa hàng
Người đang làm ở cửa hàng kính và có ý định đi tiếp nên biết: điểm d khoản 5 Điều 5 Nghị định 96/2023/NĐ-CP xếp cơ sở kính thuốc có đo, kiểm tra tật khúc xạ vào danh sách nơi thực hành hợp lệ cho phạm vi khúc xạ nhãn khoa. Thời gian thực hành là 06 tháng theo khoản 3 Điều 3, gồm 05 tháng chuyên môn và 01 tháng hồi sức cấp cứu.
Toàn bộ phần điều kiện văn bằng, thời gian thực hành và các mốc thời gian của chức danh kỹ thuật y được viết chi tiết ở bài Chứng chỉ Kỹ thuật viên khúc xạ: toàn cảnh quy định.
Câu hỏi thường gặp
Cửa hàng ở Bắc Giang cũ có phải làm lại giấy tờ không
Các địa bàn đó đã nhập vào Bắc Ninh từ 01/7/2025 theo Nghị quyết 202/2025/QH15. Giấy phép hoạt động đã cấp vẫn còn hiệu lực, hồ sơ mới thì nộp cho cơ quan chuyên môn về y tế thuộc Ủy ban nhân dân Bắc Ninh.
Mở cửa hàng kính có phải xin giấy phép của ngành y tế không
Nếu chỉ bán và cắt lắp kính theo đơn có sẵn thì không. Nếu có đo, kiểm tra tật khúc xạ thì phải xin giấy phép hoạt động khám bệnh, chữa bệnh và phải đáp ứng Điều 57 Nghị định 96/2023/NĐ-CP về phòng đo, thiết bị và người đứng tên chuyên môn.
Mức phạt hiện hành với hành vi đo khúc xạ không phép là bao nhiêu
Điểm a khoản 6 Điều 39 Nghị định 90/2026/NĐ-CP quy định phạt 40 tới 50 triệu đồng với hành vi cung cấp dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh khi không có giấy phép hoạt động. Với tổ chức, mức này nhân đôi theo khoản 5 Điều 4 cùng nghị định.
Cho mượn giấy phép hành nghề để đứng tên thì sao
Cả người cho mượn và người mượn đều bị phạt 30 tới 40 triệu đồng theo điểm d và điểm đ khoản 7 Điều 38 Nghị định 90/2026/NĐ-CP, kèm tước quyền sử dụng giấy phép hành nghề từ 22 tới 24 tháng.
Khóa học kéo dài bao lâu
Tùy chương trình của từng cơ sở đào tạo. Điều đáng hỏi hơn thời lượng là số giờ được thực hành trên máy thật, vì phần tay nghề của nghề này chỉ hình thành khi được làm nhiều lần. Gọi 083.906.1718 để nghe lịch khai giảng và cấu trúc chương trình kỳ gần nhất.
Làm nghề này lâu dài thì đi tiếp thế nào
Hai hướng thường gặp: đi sâu vào kỹ thuật để phụ trách xưởng cắt lắp, hoặc đi học tiếp lên bậc cao đẳng hay cử nhân kỹ thuật khúc xạ nhãn khoa để có giấy phép hành nghề và làm được phần đo. Hướng thứ hai dài hơn nhưng mở ra vị trí đứng tên chuyên môn.
Ba điều nên nhớ khi rời trang này
Chọn khóa học nào thì cũng nên hỏi hai câu: được thực hành trên máy bao nhiêu giờ, và nơi dạy có nói đúng giới hạn của tấm giấy hay không. Nơi nào hứa học xong được đo mắt cho khách là nơi đang nói sai văn bản hiện hành. Liên hệ 083.906.1718 để được tư vấn chương trình và lịch học.
Nội dung do bộ phận tuyển sinh CITC biên soạn, đối chiếu với bản gốc các văn bản được dẫn. Bài cung cấp thông tin tuyển sinh cho người quan tâm nghề kính thuốc tại Bắc Ninh, không thay thế tư vấn pháp lý cho từng trường hợp.
Nguồn tham khảo: Luật Khám bệnh, chữa bệnh 15/2023/QH15 ngày 09/01/2023, Điều 19, Điều 26 và Điều 36; Nghị định 96/2023/NĐ-CP ngày 30/12/2023, khoản 3 Điều 3, điểm g khoản 5 Điều 8, khoản 15 Điều 39, Điều 40, Điều 57, Điều 27 và khoản 3 Điều 147; Nghị định 90/2026/NĐ-CP ngày 30/3/2026, hiệu lực 15/5/2026, Điều 4, Điều 38 và Điều 39; Nghị quyết 202/2025/QH15. Cập nhật 08/2026.
Bài liên quan: Chứng chỉ Kỹ thuật viên kính thuốc tại Bắc Giang · Chứng chỉ Kỹ thuật viên kính thuốc tại Hà Nội · Chứng chỉ Kỹ thuật viên khúc xạ: toàn cảnh quy định · Các chứng chỉ đang tuyển sinh
